Trong cuộc đời này, sẽ có lúc những người yêu thương bạn, trong một khoảnh khắc bạn gặp áp lực hay chuẩn bị bước vào một thử thách lớn, họ sẽ vỗ vai và bảo: “Bảo bối à, cứ là chính mình thôi!”. Để tôi nói thẳng cho bạn tỉnh ngộ: “Cứ là chính mình” là lời khuyên ngu xuẩn nhất trong lịch sử của những lời khuyên ngu xuẩn. Đó là thứ tư duy độc hại tưới ẩm cho sự lười biếng và bảo thủ. Đừng bao giờ dại dột mà bê nguyên xi cái gọi là “chính mình” ra để đối phó với thế giới này, trừ khi bạn muốn chuốc lấy thất bại ê chề.
Lý do rất đơn giản: Bản chất con người không phải là một khối đông cứng, bạn có rất nhiều phiên bản khác nhau tùy thuộc vào hoàn cảnh. Hãy suy nghĩ một cách thực tế, không lý thuyết suông. Cách bạn cư xử với bố mẹ có giống với cách bạn đối xử với bạn gái không? Cách bạn nói chuyện với thầy cô, với sếp có giống với cách bạn giao tiếp với người lao động bình thường hay cấp dưới của mình không? Câu trả lời chắc chắn là không. Chúng ta buộc phải thay đổi để thích nghi với từng đối tượng và môi trường. Nếu có kẻ nào khăng khăng giữ nguyên một bộ mặt, một thái độ trong mọi hoàn cảnh, kẻ đó sẽ sớm bị xã hội đào thải vì sự kém cỏi trong kỹ năng sinh tồn.
Thay vì bám lấy cái khẩu hiệu “là chính mình” một cách mù quáng, việc bạn phải làm là bật lên phiên bản tốt nhất, phù hợp nhất cho tình huống cụ thể đó. Hãy tưởng tượng nếu tòa nhà bạn đang ở xảy ra hỏa hoạn và bạn là người đầu tiên phát hiện ra. Bạn sẽ làm gì? Bạn phải chạy khắp nơi, quát tháo, ra lệnh một cách quyết đoán để sơ tán mọi người. Lúc đó, sự cứng rắn và thét ra lửa là phiên bản cần thiết. Nhưng nếu bạn phải dỗ một đứa trẻ ba tuổi ăn hết bát cơm, bạn không thể mang cái giọng ra lệnh đó ra được, vì nó sẽ khóc thét lên. Bạn phải hạ giọng, kiên nhẫn, nịnh nọt dỗ dành. Chẳng lẽ việc bạn linh hoạt thay đổi như vậy là giả tạo, là đạo đức giả sao? Không, đó là sự trưởng thành và khôn ngoan.
Nhiều kẻ nông cạn, ngây thơ ngoài kia thường rêu rao rằng sống như vậy là không chân thật. Danh họa Oscar Wilde đã từng nói một câu rất chí lý: “Sự tự nhiên, chẳng qua cũng chỉ là một tư thế được dàn dựng.” Hãy nhìn những biên tập viên thời sự trên truyền hình mà xem. Họ mặc vest phẳng phiu, tóc vuốt keo gọn gàng, phong thái tự tin nói về kinh tế thế giới, về thiên tai, chính trị. Bạn nghĩ cái sự “tự nhiên” đó là tự phát à? Không, đó là một sự chuẩn bị kỹ lưỡng, một tạo hình chuyên nghiệp để đáp ứng kỳ vọng của khán giả. Chúng ta đang sống trong một xã hội loài người, muốn mọi việc vận hành trơn tru và đạt được mục đích của mình, bạn bắt buộc phải biết cách trưng ra những gì mà hoàn cảnh yêu cầu.
Bạn có biết những ai luôn là “chính mình” ở mọi lúc mọi nơi không? Đó là những kẻ đụt, những gã khờ khạo dị biệt, trung thành với lời khuyên ngu ngốc đó để rồi lao ra đời một cách vô tri. Họ vác nguyên bộ dạng lếch thếch với quần bò, dép lê, áo thun sờn cũ đi phỏng vấn xin việc ở một tập đoàn lớn vì nghĩ rằng “hãy để họ thấy con người thật của tôi”. Kết quả là gì? Họ bị loại ngay từ vòng gửi xe vì làm phí thời gian của người khác và tự biến mình thành một trò hề. Xã hội có luật chơi của nó, và nếu bạn không chịu điều chỉnh bản thân để mang lại cho người khác sự tôn trọng tối thiểu, bạn sẽ mãi là kẻ trắng tay.
Trong mối quan hệ với phụ nữ cũng y như vậy. Khi bạn đi hẹn hò buổi đầu tiên với một cô gái, bạn không thể phơi bày toàn bộ sự tự ti, sự yếu đuối hay mớ hỗn độn cảm xúc trong lòng mình ra cho họ xem. Phụ nữ không có nghĩa vụ phải gánh vác mớ rác rưởi đó của bạn. Họ muốn nhìn thấy phiên bản đàn ông bản lĩnh và cuốn hút nhất. Đó là lý do bạn phải ăn mặc chỉn chu, cạo râu sạch sẽ, xịt chút nước hoa và đưa cô ấy đến một nơi tử tế. Đó không phải là lừa dối, đó là việc bạn đem phiên bản tốt nhất của mình ra để chinh phục đối phương. Theo thời gian, họ sẽ dần biết những góc khuất khác của bạn, nhưng ban đầu, hãy dẹp ngay cái suy nghĩ “yêu em là phải yêu cả thói hư tật xấu” đi. Hãy tỉnh táo lên, đừng là chính mình, hãy luôn là phiên bản xuất sắc nhất của bản thân trong mọi trận chiến cuộc đời.
