Người ta hay nói đùa rằng ngân hàng là lũ sẵn sàng cho bạn mượn ô khi trời nắng nhưng lại đòi lại ngay khi trời vừa đổ mưa. Cuộc đời này cũng phũ phàng y như vậy. Có bao giờ bạn chơi bóng rổ, bình thường ném như hạch nhưng bỗng nhiên hôm đó ném quả nào vào quả nấy chưa? Hoặc trong kinh doanh, tự nhiên các cơ hội ngon ăn từ đâu lũ lượt kéo đến, làm việc gì cũng ra tiền, hết thương vụ này đến thương vụ khác thắng lớn một cách dễ dàng. Tôi nói cho bạn biết, sự thành công không tì vết đó chẳng phải là tai nạn, cũng chẳng có bà tiên đỡ đầu nào ở đây cả.
Thứ ma thuật đó chính là sự tự tin. Nhưng sự tự tin lại là một trò chơi cực kỳ quái gở và nghịch lý. Nó là chìa khóa dẫn đến thành công, nhưng một khi bạn bắt đầu thất bại, bạn mất tự tin, và rồi bạn lại tiếp tục thất bại ê chề hơn nữa. Khi bạn càng thành công, bạn lại càng có nhiều sự tự tin, dù lúc đó bạn chẳng cần đến nó để chiến thắng. Ngược lại, khi bạn sa cơ lỡ vận và thèm khát sự tự tin nhất, thì trong tay bạn lại chẳng có một chút nào. Tự tin và thành công là hai thứ tuy hai mà một: một bên là phụ phẩm, nhưng đồng thời cũng là nguyên nhân tác động ngược lại bên kia.
HIỆU ỨNG “BÀN TAY NÓNG” VÀ SỰ NHẠY BÉN CỦA ĐỒNG LOẠI
Sự tự tin giống như một thứ chất kích thích tiết ra từ từng lỗ chân lông của bạn, khiến người xung quanh lập tức đánh hơi thấy và những điều tốt đẹp cứ thế tự động tìm đến. Nó giống như hiệu ứng “bàn tay nóng” trong bóng rổ vậy. Khi bạn ném trúng liên tục, đồng đội sẽ bất chấp tất cả để nhồi bóng cho bạn, dù họ có khoảng trống hay hậu vệ đối phương có kèm bạn chặt đến thế nào. Họ ngửi thấy sự tự tin tuyệt đối từ bạn. Kinh doanh hay tán gái cũng thế, khi bạn có được sự tự tin của kẻ chiến thắng, những thương vụ béo bở sẽ tự hướng về phía bạn, những cô nàng nóng bỏng nhất sẽ tự động vây quanh.
Ngược lại, khi bạn mất đi sự tự tin, cái rổ có rộng đến mấy bạn ném cũng trượt. Bạn có thể là gã giàu nhất hành tinh, lái Lamborghini, tài khoản có hàng triệu đô, nhưng nếu bạn tiếp cận một cô gái với sự tự ti, cô ta sẽ ngửi thấy mùi thảm hại phát ra từ bạn và lập tức tránh xa. Chúng ta là những sinh vật xã hội, chúng ta luôn nhận diện được kẻ mang dòng máu “Alpha” trong một đám đông. Người ta chỉ muốn ở cạnh kẻ chiến thắng, không một ai muốn dây vào một đống rác tự ti, do dự và thảm hại. Khi bạn thất bại, người ta sẽ rời bỏ bạn, và sự cô lập đó lại càng dìm bạn xuống vũng bùn sâu hơn.
MẸO TRIỆT TIÊU SỰ TỰ TIN CỦA ĐỐI THỦ VÀ BÀI HỌC VỀ SỰ THUẦN THỤC
Tôi học được một bài học xương máu khi chơi bóng quần (squash) về việc bẻ gãy sự tự tin của một người dễ dàng đến thế nào. Khi gặp một đối thủ quá mạnh đang hành tôi ra bã bằng những cú đánh hiểm hóc, tôi sẽ chủ động tiến lại gần và bảo: “Anh bạn đánh hay quá, cú vừa rồi quá đẳng cấp. Làm sao anh có thể thực hiện được cú đánh xuất thần đó vậy?”. Gã đó chắc chắn sẽ mỉm cười vì được khen, nhưng ngay sau đó, anh ta sẽ bắt đầu suy nghĩ về cơ học, về kỹ thuật của những gì mình vừa làm.
Chính sự tự ý thức đó sẽ khiến anh ta bắt đầu hoài nghi và bối rối. Anh ta sẽ bị văng ra khỏi quỹ đạo phong độ đang thăng hoa, sự tự tin bay biến và bắt đầu phạm sai lầm liên tục. Bài học rút ra là gì? Khi bạn thực sự tự tin, bạn không còn nghĩ về các bước thực hiện nữa, mọi thứ diễn ra hoàn toàn tự nhiên bằng bộ nhớ cơ bắp. Để đạt được trạng thái đó trong bất kỳ lĩnh vực nào, từ chơi thể thao, làm ăn kinh doanh cho đến tán gái, bạn buộc phải tập luyện, tập luyện và tập luyện. Hãy rèn luyện cho đến khi kỹ năng đó thấm vào máu, thành bản năng thứ hai ngay cả trong giấc ngủ, lúc đó sự tự tin sẽ tự động nâng cánh cho bạn.
CHIẾN THUẬT LÙI LẠI ĐỂ TÁI CẤU TRÚC: KHIÊM TỐN LÀ SỨC MẠNH
Cuộc đời không phải lúc nào cũng suôn sẻ, sẽ có lúc bạn ném trượt phát đầu, phát thứ hai, rồi đến phát thứ ba bạn bắt đầu hoảng loạn và nghi ngờ chính mình. Chuỗi đen đủi xuất hiện, thất bại này đẻ ra thất bại khác. Ngay cả những gã đàn ông trên 40 tuổi giàu kinh nghiệm nhất cũng từng trải qua những giai đoạn mất phong độ ở chính lĩnh vực mà họ giỏi nhất. Tôi cũng từng bị như vậy. Để thoát khỏi cái hố sâu đó, việc đầu tiên bạn cần là sự khiêm tốn để thừa nhận: “Mình đang trong chuỗi thất bại, mình đang làm hỏng việc”.
Bước thứ hai là bước cực kỳ quan trọng: Hãy chủ động lùi lại vài bước trên nấc thang tiến độ. Nếu bạn đang thất bại liên tục ở cấp độ 7, đừng cố đâm đầu vào đó để rồi vỡ đầu mẻ trán và hủy hoại hoàn toàn chút tự tin ít ỏi còn lại. Hãy lùi xuống cấp độ 4, chọn những mục tiêu dễ dàng hơn chắc chắn sẽ thắng để lấy lại cảm giác chiến thắng. Nếu bạn đang liên tục bị các cô nàng điểm 9, điểm 10 từ chối, hãy hạ mục tiêu xuống những cô nàng điểm 6, điểm 7. Hãy “vượt khó” một chút, học cách trò chuyện, chinh phục họ để khơi lại sự tự tin, rồi từ từ bò ngược lên cấp độ 8.
KHÔNG CÓ ĐƯỜNG TẮT CHO MỘT SỰ TỰ TIN KHỐI CƠ BẢN
Việc rút lui và tái cấu trúc khi mất tự tin không phải là hành động của kẻ hèn nhát, mà là chiến lược của kẻ thông minh. Sự tự tin là một nguồn tài nguyên có hạn, một khi đã bị tàn phá thì mất rất nhiều thời gian để phục hồi. Đừng hoang phí nó vào những việc ngu xuẩn chỉ vì một chút thắng lợi nhất thời. Nhiều kẻ vừa có chút thành công đầu đời đã tự mãn, lao vào những thương vụ điên rồ để rồi mất sạch cả vốn lẫn sự tự tin, kết cục là bị người đời quay lưng, cô độc và trắng tay.
Muốn có được sự tự tin vững chắc để tán được một siêu mẫu điểm 10 ở bữa tiệc sang trọng, bạn buộc phải tập luyện bằng cách tán tỉnh từ những cô nàng bình thường, rồi bò dần qua lũ con gái kiêu kỳ, rắc rối điểm 7, điểm 8. Bạn không thể bớt xén việc rèn luyện, không có con đường tắt nào hết. Bạn phải chấp nhận “ăn hết một bát cứt rồi xin thêm bát thứ hai, thứ ba”. Sự tự tin cốt lõi không thể làm giả được. Người ta có thể giả vờ biết một vài thứ để qua mặt thiên hạ, nhưng không ai có thể làm giả sự tự tin toát ra từ bên trong. Chỉ có việc rèn luyện hữu cơ, tích lũy từng chút một mới tạo nên một sự tự tin kiên cố – thứ duy nhất sẽ ở lại làm bạn đồng hành với bạn khi tất cả những thứ khác đã mất sạch.
