Tranh luận hay bịt miệng và bôi nhọ? Bạn chọn bên nào?
Hôm nay, tôi muốn nói về một chủ đề mà ai cũng nên để tâm: tranh luận cởi mở. Nghe thì đơn giản, nhưng hóa ra không phải ai cũng sẵn sàng ngồi xuống, đặt ý kiến của mình lên bàn và để người khác “đấu” một cách công bằng. Và nếu tôi phải chọn giữa việc ủng hộ tranh luận hay ủng hộ kiểu im lặng và bôi nhọ – hay còn gọi là “hủy diệt và bôi đen” – thì tôi xin chọn tranh luận. Còn bạn thì sao?
Ai không dám tranh luận, người đó có tật!
Tôi luôn tin rằng, bất kể bạn là ai, làm nghề gì, hay chuyên môn của bạn ra sao, nếu bạn không dám tranh luận, bạn đang giấu điều gì đó. Đúng vậy, giấu! Có thể là sự thiếu tự tin, có thể là ý kiến của bạn không đủ vững, hoặc tệ hơn, bạn biết mình sai nhưng vẫn cố bám víu vào quan điểm đó. Tôi thì khác. Trong lĩnh vực của mình – như chuyện hẹn hò, thu hút phụ nữ, hay mấy triết lý “red pill” – tôi sẵn sàng tranh luận với bất kỳ ai. Không tin à? Tôi từng lên podcast của một anh chàng tên Alex, chương trình gọi là Plain and Fire. Trước khi bấm nút ghi hình, anh ta hỏi tôi rất lịch sự: “Có chủ đề nào anh không muốn nhắc đến không? Nói trước đi để tôi tránh.”. Bạn biết tôi trả lời sao không? “Không, cứ hỏi thoải mái! Hỏi gì cũng được!”
Tôi chẳng biết anh ta sẽ hỏi gì, nhưng tôi tự tin vì tôi luôn trung thực. Khi bạn nói thật, dựa trên trải nghiệm của chính mình, bạn sẽ không bao giờ sợ bị “hớ”. Điều thú vị là Alex bảo tôi rằng anh ta mời rất nhiều người khác trong cộng đồng “red pill” lên show, nhưng chẳng ai chịu cả. Họ từ chối, thậm chí không muốn thảo luận, huống chi là tranh luận. Còn tôi thì nhảy vào ngay, và kết quả? Một buổi nói chuyện sôi nổi, lành mạnh, không có drama gì cả. Vậy nên, tôi nói thật: ai không dám tranh luận, người đó chắc chắn đang che giấu điều gì.
Bên nào đang “chơi bẩn”?
Bây giờ, hãy nhìn rộng ra một chút. Xã hội hiện nay đang bị chia rẽ, và một bên – mà tôi tạm gọi là “phe tả” – dường như rất dị ứng với tranh luận. Họ kiểm soát Hollywood, các tập đoàn lớn, các ngôi sao thể thao, thậm chí cả những môn thể thao như bóng rổ, bóng bầu dục, khúc côn cầu, hay đua xe NASCAR. Tất cả đều bị cái gọi là “tỉnh thức” (woke – thổ tả) chi phối. Họ có sức ảnh hưởng khủng khiếp, đến mức tôi dám cá rằng 80-90% dân số toàn cầu đã bị “tẩy não” bởi những ý tưởng của họ. Bạn thử ra đường, hỏi bất kỳ ai về một chủ đề nhạy cảm như chính trị, vaccine, hay biến đổi khí hậu. Câu trả lời thường sẽ là những câu sáo rỗng, không suy nghĩ: “Ai đó là kẻ xấu!”, “Không làm theo là sai!”, “Tất cả đều là trùng hợp!”
Nhưng nếu bạn cố đào sâu, hỏi lại bằng dữ liệu hay logic, họ thường làm gì? Họ không tranh luận. Họ im lặng, chuyển chủ đề, hoặc tệ hơn, họ công kích bạn, gọi bạn là kẻ phân biệt chủng tộc, phát xít, hay đủ thứ danh xưng kinh khủng khác. Họ không muốn nói chuyện, họ chỉ muốn bạn im lặng và tuân theo. Đây chính là điều tôi gọi là “bịt miệng và bôi nhọ”. Nếu bạn dám thách thức quan điểm của họ, họ sẽ tìm cách hủy hoại bạn – từ việc báo cáo bạn trên mạng xã hội, đuổi việc bạn, cho đến việc biến bạn thành kẻ thù của đám đông.
Ngược lại, bạn có thấy ai đang cố gắng mở ra đối thoại không? Thường là những người thuộc “phe hữu” hoặc những người độc lập như tôi – kiểu thiên về tự do cá nhân. Họ sẵn sàng ngồi xuống, đưa ra dữ liệu, chia sẻ quan điểm, và lắng nghe phía bên kia. Nhưng đáp lại, họ thường bị gạt đi, bị chế giễu, hoặc bị dán nhãn là “kẻ xấu”. Hài hước thay, chính những người gọi phe hữu là “phát xít” lại đang hành xử đúng như định nghĩa của phát xít: kiểm soát ngôn luận, đàn áp ý kiến trái chiều, và dùng truyền thông để thao túng dư luận.
Đại học: Lò đào tạo “người máy”?
Tôi muốn quay lại một chút về đại học, vì nó liên quan đến câu chuyện này. Hiện nay, nhiều trường đại học đang trở thành lò đào tạo ra những người chỉ biết tuân theo mà không biết suy nghĩ độc lập. Sinh viên bị nhồi nhét những ý tưởng như “đất nước bạn xấu xa”, “lịch sử bạn là tội lỗi”, hay “mọi thứ đều là bất công”. Sau bốn năm, họ ra trường với cái đầu đầy những tư tưởng cực đoan nhưng không biết cách tranh luận. Bạn thử mời một diễn giả cánh hữu đến nói chuyện ở trường xem, cả trường sẽ nổi loạn! Họ sẽ la hét, phá rối, thậm chí cố gắng hủy buổi nói chuyện. Tại sao? Vì họ sợ. Họ sợ ý tưởng của mình bị thách thức, sợ phải đối mặt với một quan điểm khác.
Tôi từng nói rồi, trừ khi bạn học để trở thành bác sĩ, luật sư, hay kỹ sư – những ngành cần bằng cấp chính thức – thì đại học phần lớn là lãng phí thời gian. Muốn học kinh doanh? Hãy khởi nghiệp. Muốn làm phim? Lấy máy quay và bắt đầu. Đại học không dạy bạn cách sống, cách kiếm tiền, hay cách đối mặt với thế giới thực. Nó chỉ dạy bạn cách làm bài kiểm tra và… nghe lời.
Đừng sợ bị thách thức
Quay lại chuyện tranh luận, tôi muốn nhấn mạnh một điều: nếu bạn thực sự tin vào ý tưởng của mình, bạn sẽ không sợ bị thách thức. Một võ sĩ giỏi không né tránh đối thủ mạnh. Một người thông minh không chạy trốn khỏi tranh luận. Nhưng ngày nay, nhiều người – đặc biệt là phe tả – lại chọn cách “lật bàn cờ” khi sắp thua. Họ tắt bình luận trên mạng xã hội, họ cấm đoán ý kiến trái chiều, họ dùng quyền lực để bịt miệng đối phương. Bạn nhớ vụ video của Vice về nữ quyền không? Khi nó lan truyền, bình luận của khán giả gần như đều chỉ trích phe nữ quyền trong video. Kết quả? Vice tắt bình luận ngay lập tức. Họ không muốn đối thoại, họ chỉ muốn kiểm soát câu chuyện.
Tôi không nói phe hữu hoàn hảo. Cả hai bên đều có vấn đề. Nhưng ít nhất, những người muốn tranh luận, muốn đưa ra dữ liệu, muốn nói chuyện logic thường là những người không sợ sự thật. Còn những người chỉ biết la hét, bôi nhọ, và hủy diệt? Họ đang chạy trốn khỏi chính ý tưởng của mình.
Lời kết: Hãy chọn tranh luận
Cuộc sống giống như một trận đấu. Bạn có thể chọn đứng lên, đeo găng tay, và đấu một cách fair-play. Hoặc bạn có thể chọn lật bàn, rút phích cắm, và bỏ chạy. Tôi chọn tranh luận, vì tôi tin rằng sự thật chỉ lộ ra khi chúng ta dám đối diện với nhau. Còn bạn, bạn chọn gì?
Hãy suy nghĩ và cho tôi biết ý kiến của bạn nhé. Tôi luôn sẵn sàng lắng nghe – và nếu bạn muốn, chúng ta có thể tranh luận một trận ra trò!
