Kỹ năng giao tiếp của con đang thiếu sót. Con có thể nghĩ mình nói rất tốt, nhưng thực ra không phải vậy, và khoảnh khắc con cần diễn đạt ý tưởng rõ ràng, con sẽ thấy mình hạn chế đến mức nào. Nghe này, trên đời có ba loại người: kẻ kiêu ngạo, kẻ ngốc, và người học trò. Kẻ kiêu ngạo nghĩ mình giỏi giao tiếp mà không bao giờ cải thiện kỹ năng này. Kẻ ngốc xem thường sức mạnh của giao tiếp và ảnh hưởng, rồi gạt bỏ tầm quan trọng của nó. Nhưng người học trò, anh ta đủ khiêm tốn để chấp nhận mình cần cải thiện. Anh ta biết mình không sinh ra với kỹ năng giao tiếp đỉnh cao, và không phủ nhận tầm quan trọng để đối phó với sự thiếu hụt. Thay vào đó, anh ta khao khát tiến bộ, và trong ba loại, đây là người thành công nhất trong đời.
Con thấy đấy, giao tiếp rất quan trọng ở thế giới hiện đại. Khả năng giao tiếp quyết định lớn đến thành công của con, ngay cả khi con không có kỹ năng nào khác để hỗ trợ. Vì giao tiếp cấp cao là yếu tố cần thiết để tạo ảnh hưởng. Nó khiến người ta hiểu con, tôn trọng con, và theo con đến tận cùng thế giới. Con không thể làm lãnh đạo nếu thiếu nó. Nếu con có tư duy của một học trò, đã đến lúc trở thành một nhà hùng biện mạnh mẽ, và bố ở đây để giúp con. Sự thật là bố từng rất tệ trong giao tiếp. Bố gặp khó khăn khi tạo câu rõ ràng và kết nối chân thành với người khác. Và vì tệ, bố hành động như thể nó không quan trọng. “Hành động của bố quan trọng hơn cách bố giao tiếp” – đó là điều bố tự thuyết phục để đối phó với thực tế. Bố từng là kẻ ngốc, cho đến khi lớn lên và nhận ra giao tiếp hiệu quả thế nào. Đó là lúc bố hiểu rằng quyền lực chẳng là gì nếu con không biến nó thành ảnh hưởng. Cuối cùng, bố bắt đầu cải thiện kỹ năng giao tiếp, và nó đã nâng tầm cuộc sống lẫn khả năng lãnh đạo của bố theo nhiều cách. Nhưng bố vẫn muốn thử xem ảnh hưởng từ giao tiếp có thể lớn đến đâu. Vậy nên bố mở kênh này để xem liệu giao tiếp có thực sự mạnh mẽ như bố nghĩ không. Và như con thấy, kênh đã bùng nổ vì mọi người hiểu những gì bố nói và kết nối với thông điệp, dù bố chưa từng lộ mặt hay xuất hiện trực tiếp. Nghe này, nếu con chỉ giao tiếp bình thường, con có thể sống qua ngày. Nhưng nếu con giao tiếp khéo léo, con có thể tạo ra kỳ tích.
Số 1: Nghĩ trước khi nói.
Chúng ta thấy nhiều người chỉ tuôn ra suy nghĩ như thể đang tự trò chuyện với chính mình. Họ không chú ý đến điều mình nói, vì áp lực xã hội buộc họ phải nói nhanh mà không suy nghĩ. Không phải vì họ có câu trả lời hay, mà vì áp lực khiến họ đáp lại tức thì. Áp lực này không có thật, nhưng họ tự biến nó thành thật trong đầu. Họ cảm thấy cần phải trả lời kịp lúc. Điều này xảy ra mọi lúc, ngay cả trong những cuộc trò chuyện không quan trọng, như khi thợ cắt tóc hỏi gì đó lúc con đang cắt tóc. Chỉ vì ai đó hỏi không có nghĩa là con phải trả lời ngay. Hãy tự hỏi : “Những gì mình sắp nói có giá trị không? Hay mình trông như một gã ngố đang lãng phí thời gian và sự chú ý của người khác?”. Đúng vậy, con trông như một gã ngố. Để tránh điều đó, hãy nghĩ trước khi nói. Khoảng dừng ngắn ngủi đó tạo ra sự khác biệt lớn giữa một cuộc trò chuyện thành công và một thảm họa. Khoảng dừng đó có thể ngăn con nói ra những điều đáng tiếc nhất. Và đây là bí mật: càng thường xuyên dừng lại trước khi nói, những khoảng dừng đó sẽ càng ngắn lại theo thời gian, vì con đang rèn bản thân nghĩ nhanh hơn dưới áp lực. Ban đầu, con có thể cần dừng lâu hơn để đưa ra câu trả lời chín chắn, và lúc đầu có thể thấy vụng về. Nhưng chẳng bao lâu, con sẽ đưa ra câu trả lời sâu sắc dễ dàng vì quá trình suy nghĩ của con giờ hoạt động nhanh hơn người khác. Đây là lý do con thấy một số người, dù trong tranh luận hay podcast, có thể đưa ra phản hồi ấn tượng mà không cần nỗ lực. Không phải vì họ học thuộc hay quá tài năng. Không, họ chỉ quen nghĩ trước khi nói đến mức bộ não đã quen xử lý suy nghĩ và câu trả lời nhanh hơn nhiều. Vậy hãy nghĩ trước khi nói. Đó là điểm khởi đầu.
Số 2: Chọn từ ngữ.
Từ ngữ mang sức nặng, nên con phải chọn từ cẩn thận. Luôn cân nhắc cách người khác sẽ đón nhận chúng, không chỉ nội dung lời nói mà còn cách họ cảm nhận. Con thấy đấy, từ ngữ con chọn kết hợp với giọng điệu có thể tạo ra sự khác biệt lớn về cách nó được tiếp nhận. Điều con nói với ý tốt có thể bị hiểu là thiếu tôn trọng hay thù địch chỉ vì chọn từ và giọng điệu sai. Con phải khéo léo và tôn trọng cảm xúc của người khác. Đừng hiểu lầm. Bố không bảo con trở thành kẻ yếu đuối hay giao tiếp vòng vo như phụ nữ. Tuy nhiên, con nên luôn xem xét liệu điều mình sắp nói có cần thiết, phù hợp và thích hợp với tình huống không. Nếu không, hãy cắn lưỡi và giữ suy nghĩ cho dịp khác. Nhớ rằng, trở nên lưu loát là làm chủ cái lưỡi của mình.
Số 3: Lắng nghe tốt.
Im lặng và lắng nghe. Đúng vậy. Một trong những cách quan trọng nhất để giao tiếp tốt hơn và tạo ảnh hưởng là trở thành người lắng nghe giỏi. Tại sao? Ai cũng thích nói về mình, và khi con để họ chia sẻ điều họ yêu thích, họ sẽ gắn những cảm giác tích cực đó với con. Hầu hết không biết, nhưng lắng nghe là công thức chiến thắng để tạo ảnh hưởng lên người khác. Nghe đơn giản, đúng không? Nhưng không phải vậy. Lắng nghe giỏi đòi hỏi kỹ năng không kém gì việc nói giỏi. Bố sẽ đưa ra vài mẹo để trở thành người lắng nghe tuyệt vời, và điều này có thể thay đổi cuộc đời con, nên chú ý nhé.
Bắt đầu với điều hiển nhiên: đừng ngắt lời. Bị ngắt lời khiến người khác khó chịu, vì nó tạo cảm giác con nghĩ mình quan trọng hơn hoặc không có thời gian cho họ. Nếu con nghĩ, hay nói nhanh hơn người khác, hãy buộc mình chậm lại để họ có thể bày tỏ. Nhớ rằng, vài giây im lặng không có nghĩa là con phải chen vào. Để người khác nói cũng giúp con hiểu thông điệp của họ dễ hơn. Thứ hai, chú ý đến tín hiệu phi ngôn ngữ – biểu cảm khuôn mặt, giọng điệu, cử chỉ – chúng nói lên nhiều điều như lời nói. Hãy quan sát ngôn ngữ cơ thể của họ. Tiếp theo, lắng nghe mà không phán xét hay vội kết luận. Nếu con phản ứng cảm xúc với điều đang nghe, nó có thể cản trở việc nghe tiếp. Cố gắng tập trung lắng nghe. Đừng dự đoán điều họ sẽ nói hay chuẩn bị câu trả lời, vì con không thể vừa nghe vừa chuẩn bị cùng lúc. Cuối cùng, đừng áp đặt ý kiến hay giải pháp của mình. Ai cũng có cái tôi, và hầu hết thích tự tìm giải pháp. Hỏi câu hỏi hoặc đưa gợi ý tốt hơn là bảo ai đó phải làm gì. Tất nhiên, nghệ thuật lắng nghe còn nhiều hơn, như ngôn ngữ cơ thể của con, giao tiếp mắt, gật đầu để khuyến khích họ nói tiếp. Nhưng với những mẹo vừa rồi, con có thể cải thiện đáng kể kỹ năng giao tiếp và ảnh hưởng.
Số 4: Nói ngắn gọn.
Hầu hết mọi người nói nhiều mà không nói gì. Họ không biết cách đi thẳng vào vấn đề. Nghe này, biết cách đi thẳng vào vấn đề với ít từ nhất có thể, là rất quan trọng. Giao tiếp ngắn gọn và trực diện được đánh giá cao, vì nó thể hiện sự tôn trọng thời gian và sự chú ý của người nghe, và lời nói của con sẽ mạnh mẽ gấp 10 lần nếu con biết cách đi thẳng vào vấn đề. Đừng hiểu lầm, đôi khi cần giải thích kỹ và thêm chi tiết, nhưng nguyên tắc vẫn vậy. Loại bỏ thông tin không liên quan và chọn từ cẩn thận. Đừng dùng 10 từ khi con có thể diễn đạt ý bằng 2 hoặc 3. Con thấy đấy, người ta thường mất tập trung khi cảm thấy ai đó lãng phí thời gian hoặc không cung cấp thông tin giá trị. Con trông như thiếu quyết đoán và không chắc chắn nếu lời nói đầy từ đệm vô nghĩa như “ừm”, “như là”, “bạn biết đấy”. Để nói ngắn gọn, hãy nhớ rằng thông điệp của con sẽ nhàm chán và bị quên nếu dùng quá nhiều từ đệm hay từ lặp lại, trong khi nó sẽ được nhớ và hiểu nếu ngắn gọn và đi thẳng vào vấn đề. Hãy bám vào trọng tâm, tập trung vào chủ đề chính và kiềm chế việc lan man hay kể chuyện ngoài lề. Nếu thấy mình lạc hướng, hãy dừng lại, sắp xếp lại suy nghĩ trước khi tiếp tục.
Số 5: Luyện tập.
Bố đã cho con mọi thông tin cần thiết để giao tiếp đúng cách, giờ chúng ta sẽ nói về cách luyện tập để trở thành quái vật trong giao tiếp. Luyện tập của con gồm hai điều đơn giản: đầu vào và đầu ra. Đầu tiên là đầu vào: đọc sách. Một trong những cách tốt nhất để trở nên lưu loát là đọc sách. Đọc sách mở rộng vốn từ, và dùng nhiều từ khiến cuộc trò chuyện của con linh hoạt và sinh động hơn. Vốn từ mạnh giúp con tạo ra những câu hấp dẫn và sâu sắc. Hãy tìm sách về chủ đề con muốn giỏi hơn, dù là cải thiện bản thân, kiếm tiền, hay sách hư cấu. Dù chỉ 15 phút mỗi ngày cũng không sao. Cứ đọc, vì nó không chỉ làm con thông minh hơn mà còn cải thiện vốn từ. Nếu gặp từ không hiểu, hãy tra nghĩa của nó. Giờ đến đầu ra: viết. Viết suy nghĩ ra giấy sẽ cải thiện khả năng diễn đạt, vì con đang rèn mình chơi đùa với từ ngữ. Con có thể viết về bất cứ thứ gì – nhật ký về mục tiêu, cuộc sống mơ ước, hay những suy nghĩ trong đầu. Có cả triệu thứ để viết. Dù chỉ 15 phút mỗi ngày hay vài ngày một lần, nó sẽ chuyển hóa vào khả năng nói của con.
Số 6: Sao chép và kết hợp.
Đã đến lúc tiết lộ bí mật để phát triển phong cách riêng tuyệt vời. Hãy bắt đầu sao chép những diễn giả giỏi. Nhiều người sẽ hiểu lầm và nói không muốn thành kẻ bắt chước. Nghe này, con người học bằng cách sao chép. Khi còn bé, con học bằng cách bắt chước bố mẹ. Rồi đến trường, con sao chép thầy cô và bạn bè. Và ngay bây giờ, con vẫn học bằng cách sao chép những người xung quanh. Sao chép chỉ là vấn đề khi con sao chép từ một người duy nhất. Khi con sao chép từ hàng tá người khác nhau, trộn lẫn và thêm phong cách của mình, đó gọi là đổi mới. Vì vậy, con cần trở thành một ninja sao chép. Hãy nghĩ như tạo ra một chiến binh tối thượng. Con cần sao chép các phong cách khác nhau và hòa trộn chúng để tạo ra thứ gì đó hiệu quả và mạnh mẽ. Ví dụ điển hình là MMA – một môn thể thao mà việc sao chép và kết hợp các môn võ khác là bình thường. Vậy làm sao áp dụng điều này để cải thiện giao tiếp? Sao chép những diễn giả giỏi mà con biết, nhưng đừng chỉ sao chép một người, vì điều đó sẽ biến con thành phiên bản kém hơn và bị coi là giả tạo. Thay vào đó, giả sử con lấy những gì hữu ích từ bố, một chút từ Jordan Peterson, Joe Rogan, Andrew Tate, và thêm những diễn giả khác con biết, cùng với những người con đã học hỏi trong đời. Trộn tất cả phong cách đó và thêm dấu ấn của con, con sẽ có một phong cách nói hoàn toàn mới, độc đáo. Đây là cách con sẽ làm chủ điệu nhảy của cái lưỡi và diễn đạt với sự tinh tế chưa từng thấy.
